Balkanski trougao – Evropska perspektiva kao Pitagorina teorema

Ovo je priča o jačanju slabijih moći koje su pomogle preobraziti odnose između država u trokutu Zagreb-Beograd-Sarajevo. Na području toga trougla danas živi petnaestak miliona ljudi različite etničke i konfesionalne pripadnosti, duboko kroz historiju posvađanih oko prošlosti, koji se teško mogu složiti oko sadržaja bilo koje historijske čitanke, ali opet toliko sličnih te ekonomski i kulturno međuovisnih. Pri čemu, svedeno na geometrijski model, Zagreb – Sarajevo i Sarajevo – Beograd su katete, a hipotenuza toga trougla je linija Beograd – Zagreb. Ako bismo za trenutak odnose među državama sveli na geometrijski obrazac, onda bismo primjenjujući Pitagorinu teoremu došli do zaključka, dakako figurativnoga, da je zbir cjelokupnih odnosa u ovome trouglu jednak zbiru odnosa ZAGREBA i BEOGRADA kao njegove hipotenuze. Ova geometrijska lekcija i njezina, možda malo usiljena, primjena na regionalne odnose ipak nas dovodi do jedinstvenog zaključka koji itekako odgovara realnosti – Zagreb i Beograd su uvijek držali i još drže ključeve regionalnih odnosa, posebno na prostoru koji je predmetom ove analize.

Balkanski trougao – Evropska perspektiva kao Pitagorina teorema

Regionalna rekonekcija kao nova paradigma

Tokom posljednjih dvadeset godina, „pravi Balkan” (u ovom slučaju, zemlje bivše Jugoslavije i Albanija), sa svojim nacionalizmima nastalim na uzoru onih velikih svjetskih sila i pogrešnim ideologijama je skoro pa uništio svoju srž, i kao takav teško da se može pridružiti Evropi, koja je vremenom napredovala i razvijala se na potpuno drugim principima. Postalo je očito da se sveobuhvatna želja za članstvom u Evropkoj uniji može ostvariti jedino ako ljudi Balkana prihvate iste principe zajedništva na osnovu kojih su građani Francuske, Njemačke i ostalih zemalja članica sagradili savremenu EU.

Da li je Balkan zaista spreman za ovu potpuno neophodnu promjenu? Analiza tvrdi da to vrijeme dolazi, polako ali sigurno, te da, što je još bitnije, građani počinju razumijevati neophodnost ove promjene. Štaviše, ovaj put je to povezivanje zasnovano na ekonomskim interesima kao ideologiji novog vremena ili, kako je ugledni novinar Tim Judah to jezgrovito nazvao – na logici ekonomske Jugosfere. Premda u javnom diskursu sve što nosi političku i geografsku odrednicu „jugo“ još ima uglavnom negativnu konotaciju, u stvarnosti, u posljednjih desetak godina dešavaju
se promjene koje u sebi imaju sve one najvažnije sastojke za jedan novi balkanski miks.

Regionalna rekonekcija kao nova paradigma